Çoklu çıkışlı (multi-output) klemensler, aynı potansiyeli birden fazla devreye dağıtmanın en kompakt yoludur. 1×4, 1×8 ve 1×12 çıkış konfigürasyonları sensör besleme, PE bara replasmanı ve kontrol devresi paralel hatlarında klasik bara veya jumper karmaşasını ortadan kaldırır. Bu yazı çıkışlı klemensin doğru kullanımını ve sahaya pratik uygulamalarını özetler. Mevcut Molwex ray klemens ailesi ile birlikte değerlendirin.
Çıkışlı Klemens Nedir?
Standart klemens bir giriş bir çıkış mantığıyla çalışır: bir tarafta kaynak, diğer tarafta hedef. Çıkışlı (multi-output) klemensler ise 1 giriş + N çıkış tasarımıyla aynı potansiyeli paralel olarak dağıtır. Klemens gövdesi içindeki akım yolu metali tek girişten gelen elektriği N çıkışa dağıtacak şekilde tasarlanmıştır.
Bu tasarım jumper (köprü çubuğu) kullanmadan paralel bağlantı imkânı sunar; pano daha kompakt ve okunabilir hale gelir.
İki Yaklaşım: Jumper vs. Çıkışlı Klemens
| Özellik | Jumper + Tek Klemens | Çıkışlı Klemens |
|---|---|---|
| DIN ray uzunluğu | Daha uzun (her klemens ayrı) | Daha kompakt (tek gövde) |
| Okunabilirlik | Karmaşık (çubuk takip etmek gerekir) | Net (giriş + çıkışlar tek bakışta) |
| Maliyet | Düşük (standart klemens + jumper) | Orta (özel gövde maliyeti) |
| Esneklik | Yüksek (jumper kesilip ayrılabilir) | Sabit (çıkış sayısı değişmez) |
| Etiketleme | Her klemens ayrı etiket | Tek etiket alanı |
| Sahip değiştirme | Klemens-jumper karması | Tek parça değişimi |
Pano içinde aynı potansiyelin 4'ten fazla noktaya dağıtıldığı yerlerde çıkışlı klemens daha temiz bir çözümdür. 2-3 çıkış için jumper hâlâ pratiktir.
Tipik Kullanım Yerleri
1. PE (Toprak) Bara Replasmanı
Klasik panoda PE dağıtımı için bakır bara monte edilir; üzerine sökülebilir bağlantı klemensleri eklenir. Bunun yerine 1×8 veya 1×12 sarı-yeşil PE çıkışlı klemens kullanılır. Avantajlar:
- Standart DIN ray üzerine montaj — özel bara yatağı gerekmez
- Etiketleme yapısı standart Molwex sistemiyle aynı
- Her toprak hattı bir çıkışa atanır, görsel olarak izlenebilir
2. Sensör Besleme +24 V Dağıtımı
Otomasyon panosunda 8-16 sensör aynı 24 V güç kaynağından beslenir. Çıkışlı klemens (1×8 veya 1×12) güç kaynağı çıkışını alır, her sensör için bir çıkış sunar.
3. Kontrol Devresi Faz Dağıtımı
Yardımcı kontaktör bobinleri, koruma röleleri, sinyal lambaları gibi 230 V devresinde aynı fazın paralel dağıtımı için kullanılır.
4. RTD ve PT100 Ortak Soğuk Uç
Çoklu PT100 sıcaklık sensörünün ortak soğuk uç bağlantısında çıkışlı klemens kullanılır. Her sensör için ayrı tek klemens döşemek yerine 1×6 çıkışlı klemens tek noktada toplama yapar.
Kesit ve Akım Kapasitesi
Çıkışlı klemenste giriş ve çıkış kesitleri farklı olabilir. Tipik konfigürasyonlar:
- 1×4 (10/2.5): 10 mm² giriş + 4 adet 2.5 mm² çıkış. Giriş 57 A, her çıkış maks. 24 A
- 1×8 (16/4): 16 mm² giriş + 8 adet 4 mm² çıkış. Giriş 76 A, her çıkış maks. 32 A
- 1×12 (25/4): 25 mm² giriş + 12 adet 4 mm² çıkış. Giriş 101 A, her çıkış maks. 32 A
Önemli: toplam çıkış akımı giriş akımını aşamaz. Tüm çıkışlar maksimumda kullanılırsa giriş kesiti yeterli olmalı.
Seri ve Renk Seçenekleri
Molwex çıkışlı klemensler her üç ana seride mevcuttur:
- DS-N (push-in çoklu çıkış): OEM makine, hızlı pano
- STB-N (yaylı çoklu çıkış): Standart endüstri
- DC-N (vidalı çoklu çıkış): Klasik proje, vibrasyonlu ortam
Renk konfigürasyonu uygulamaya göre değişir:
- Sarı-yeşil: PE (toprak) dağıtımı için zorunlu
- Mavi: Nötr (N) dağıtımı
- Gri: Faz veya genel sinyal
- Kırmızı: +24 V DC besleme (renk kodlama tercihi)
- Siyah: 0V DC veya negatif besleme
Karsen'de Sık Tüketilen Çıkışlı Molwex Modelleri
- STB-N 1×4 (10/2.5) sarı-yeşil PE
- STB-N 1×8 (16/4) sarı-yeşil PE
- STB-N 1×4 (10/2.5) gri (sinyal)
- STB-N 1×8 (16/4) gri (sinyal)
- STB-N 1×8 (16/4) mavi (nötr)
- DC-N 1×4 ve 1×8 versiyonları
- İç köprü ve özel renk siparişleri (3-5 iş günü)
Hangi seri, hangi konfigürasyon (1×4 / 1×8 / 1×12) ve hangi renk istediğinizi paylaşın. Pano dağıtım mimarisi için Karsen teknik ekibi keşif desteği sağlar.
