Kablo kesit seçimi iki temel kritere göre yapılır: (1) akım taşıma kapasitesi — kablonun aşırı ısınmadan taşıyabileceği maksimum akım; (2) gerilim düşümü — uzun kabloların sonunda oluşan gerilim kaybı. Her iki hesap da yapılmalı ve daha büyük kesiti gerektiren sonuç kabul edilmelidir. Prysmian kablo seçim rehberi konusunu da bu kapsamda değerlendirin. Nexans enerji kablosu konusunu da bu kapsamda değerlendirin.; daha fazla bilgi için HES Kablo enerji kablosu yazımıza göz atın. kablo ek ve bağlantı yöntemleri konusunu da bu kapsamda değerlendirin. topraklama kablosu hesabı konusunu da bu kapsamda değerlendirin.
Akım Taşıma Kapasitesi (Iz)
Kablo akım taşıma kapasitesi (Iz), ortam sıcaklığı, montaj yöntemi ve kablo grubu yoğunluğuna bağlıdır. IEC 60364-5-52 ek tablolarından referans değerler alınır:
| Kesit (mm²) | Tek kablo, 30°C hava (A) | Kanal/boru içi (A) | Toprak altı (A) |
|---|---|---|---|
| 1,5 | 17,5 | 13,5 | 22 |
| 2,5 | 24 | 18 | 29 |
| 4 | 32 | 24 | 38 |
| 6 | 41 | 31 | 47 |
| 10 | 57 | 44 | 63 |
| 16 | 76 | 58 | 81 |
| 25 | 101 | 77 | 101 |
| 35 | 125 | 96 | 122 |
| 50 | 151 | 117 | 144 |
Sıcaklık Düzeltme Faktörü
Tablodaki değerler 30°C referans sıcaklığı için geçerlidir. Ortam sıcaklığı farklıysa tablo değeri çarpım faktörü ile düzeltilir:
| Ortam Sıcaklığı | Düzeltme Faktörü (PVC) | Düzeltme Faktörü (XLPE) |
|---|---|---|
| 25°C | 1,06 | 1,04 |
| 30°C (referans) | 1,00 | 1,00 |
| 35°C | 0,94 | 0,96 |
| 40°C | 0,87 | 0,91 |
| 45°C | 0,79 | 0,87 |
| 50°C | 0,71 | 0,82 |
Gerilim Düşümü Hesabı
Uzun kablolarda yük tarafındaki gerilim, kaynak geriliminden düşük olur. IEC 60364-5-52'ye göre izin verilen gerilim düşümü:
- Konut ve ticari tesisler: %3 (aydınlatma), %5 (güç)
- Endüstriyel tesisler: %5 (genel)
Gerilim düşümü formülü (3 fazlı):
ΔU = (√3 × I × L × cosφ) / (κ × S)
ΔU = gerilim düşümü (V) | I = akım (A) | L = kablo uzunluğu (m) | cosφ = güç faktörü | κ = iletkenlik (Cu: 56, Al: 35 m/Ω·mm²) | S = kesit (mm²)
Sigorta ile Koordinasyon
Kablo kesiti seçilirken sigorta ile koordinasyon sağlanmalıdır. Temel kural: sigorta nominal akımı (In) seçilen kablodan daha küçük veya eşit olmalıdır.
- 2,5 mm² kablo (18 A kanal içi) → max 16 A sigorta
- 4 mm² kablo (24 A kanal içi) → max 20 A sigorta
- 6 mm² kablo (31 A kanal içi) → max 25 A veya 32 A sigorta
Motor beslemelerinde yol verme akımına dikkat edin. Termik sigorta yerine motor koruma rölesi ile kombinasyon kontaktörü kullanıldığında, kablo kesiti yol verme akımına değil, nominal motora göre seçilir — çünkü yol verme süresi kısadır ve kablo ısınmaz.
Yük hesabınızı paylaşın; doğru kablo kesiti, marka ve sigorta kombinasyonu için teklif hazırlayalım.
